Martin Heidegger – Düşünmek Ne Demektir ?

Martin Heidegger 1889  – 1976 yılları arasında yaşamış Alman filozoftur. Düşünmek Ne Demektir kitabında düşünmenin kavram ve kapsamıyla ile ilgili yargıları yer almaktadır. Kitap Nietzsche’nin büyük etkisi hissedilmektedir. Özellikle Nietzsche’nin ” Çölleşme” düşüncesi ayrıntılı olarak işlenmektedir. Heidegger Düşünmenin ne demek olduğunu bir paragrafta şöyle tanımlar: ” Düşünmek ne demektir ? Örneğin, yüzmenin ne “demek” olduğunu, asla yüzmek üzerine yazılmış bir makale ile öğrenemeyiz.. Yüzmenin ne demek olduğunu, bize ancak nehire atlamak söyleyebilir. “Düşünmek ne demektir ?” sorusunu düşünme üzerine kavram belirlemeyi, tanımlamayı öne alıp muhtevasını itinayla genişleterek asla cevaplayamayız. ”

Düşünmenin ne demek olduğunu öğrenmek için dikkat edilmesi gerektiğini, özen gerektiren bir durum olduğunu ise şu cümlelerle anlatıyor yazar : ” Düşünmeyi ancak, kendisi hakkında düşünülmesi gerekene özenle dikkat kesildiğimiz takdirde öğrenebiliriz. ”

Bu kitapın düşünme ile birlikte önemli bir kısmı ise ” Çölleşme ” kavramı üzerine yoğunlaşıyor. Yazarın Nietzsche’den etkilenmesi ve bu kavramı irdeleyişi Nietzsche’ye ne kadar hayranlık duyduğunun göstergesi. Kitap adeta ‘Böyle Buyurdu Zerdüşt’ kitabını okumamızı öğütlemek için yazılmış gibi.

  • Çölleşme :Nietzsche’nin çığlığı

” Nietzsche’nin çığlık atması gerekiyordu. Ve bunun için O’nun önünde yazmaktan başka seçebileceği bir yol yoktu. Düşüncesinin bu yazılmış çığlığı bir kitaptı ve Nietzsche ona ” Böyle Buyurdu Zerdüşt ” başlığını koymuştu. ”

” Çölleşme, sadece yok etmekten daha korkutucu. Yok etmek de esasen ortadan kaldırmayı ve dahası hiçi ifade ediyor, fakat çölleşme engel olmayı ve imkansızlığı öngörüyor ve yaygınlaştırıyor. Afrika’nın Sahra Çölü sadece çöllerin bir türü. Yeryüzünün çölleşmesi, en yüksek hayat standardına erişilmesine ve yine aynı şekilde bütün insanların tek tip bir refah düzeyine ulaşabilmelerini mümkün kılacak bir organizasyona paralel olarak gelişebilir. Çölleşme, her iki durumda da kendisi olabilir ve korkutucu bir tarzda, kendini gizlemek suretiyle her yerde dolaşabilir. Çölleşme, Mnemosyne’nin en yüksek düzeyde sürgün edilmesidir. ” Çöl büyüyor ” sözü, zamanımızın sıradan yargılarından farklı, başka bir yere ait. “Çöl Büyüyor ” sözünü Nietzche günümüzden 70 yıl önce söylemişti ve şunu eklemişti: ” Vay, çöllere gebe olanın haline!” ”

 

” Zira biz ancak, kendisinden hoşlandığımız şeye muktedir olabiliriz. Fakat öte yandan biz hakiki anlamda sadece, kendisi bizim kendimizi, üstelik varlığımızın özündeki kendimizi sevenden hoşlanırız. ”

 

” En kaygı verici olan, bizim hala düşünmememizdir;hala, üstelik dünyanın durumunun gittikçe daha kaygı verici olmasına rağmen. ”

” Eksik olanın düşünmeden ziyade eylem olduğunu söyleyebiliriz. ”

” Hafıza, hatıranın toplanmasıdır. ”

” Güzel, hoşumuza  giden değil, bilakis hakikatin marifetine tabi olandır. ”

” Bir düşünürün, tasvip edildiği değil, kendisiyle kavga edildiği yerlerde daha esaslı biçimde tesirli olduğunu çok kolay unutuyoruz.”

” Düşünmek ne demektir? Öncelikle kendimizi, bu soruya aceleyle formül biçiminde bir cevap bulmak isteyen kör hırsa kapılmaktan koruyalım: ” Düşünmek ne demektir ? ” ”

” Zerdüşt’ünü boşuna söyletmezdi:: ” Herkes benden bahsediyor,… Fakat kimse – beni düşünmüyor. – ” ”

” intikam, kendini asla kendi ismiyle isimlendirmez, bilhassa intikam aldığı yerlerde. İntikam kendini “ceza” olarak isimlendirir. O böylece hasımane tabiatını hakkaniyet görüntüsüne büründürür. O gönülsüz tabiatını, hak etmiş olmanın görüntüsüye gizler. “Ceza” olarak isimlendirir kendini intikam: Yalan söyleyerek, iyi bir vicdana sahipmişçesine sahte tavır takınır.”

” Gelmekte olan zaman asla kalmak için gelmezi onun gelişi gitmek içindir. Zamanın gelişi, daima uğrayıp gitme ve geçip gitme alameti ile işaretlenmiştir.  ”

 

 

Leave a Comment